«Το να μη δώσουμε δικαιώματα ή να μη μας κακοχαρακτηρίσουν, αυτά παραμένουν ακόμα πολύ έντονα»
Πόσο ελεύθερη είναι τελικά μια γυναίκα να αποφασίσει για το σώμα της όταν γύρω της υπάρχουν οικογένεια, θρησκεία, ηλικία, ενοχές και κοινωνικές προσδοκίες; Έχει αλλάξει κάτι σήμερα σε σχέση με το παρελθόν; Είναι η οικογένεια ένα προστατευτικό πλαίσιο ανάπτυξης του ατόμου, τόσο από τη μεριά των ενηλίκων όσο και των ανηλίκων; Η κοινωνία τι ρόλο παίζει πάνω μας; Πόσο μάς ποδηγετεί, πόσο καθορίζει τις ζωές μας; Και εν τέλει, τι σημαίνει αυτό το «τι θα πει ο κόσμος» ή «μη, θα σε δει ο κόσμος»;
Η νέα ταινία του Νικόλα Δημητρόπουλου «Μη γελάτε, θα σας δει ο κόσμος» αναμετράται με αυτά τα ερωτήματα. Η ταινία στηρίζεται στη συγκλονιστική ερμηνεία της Μαρίας Αποστολακέα, γύρω από την οποία ξεδιπλώνεται ολόκληρη η ιστορία: μένει έγκυος και ζυγίζει μέσα της αν θα κρατήσει το παιδί. Δίπλα της, ο πάντα εξαιρετικός Ακύλλας Καραζήσης σε μια βαθιά ανθρώπινη και γήινη στιγμή, ενώ η σπουδαία νέα ηθοποιός Μαντώ Γιαννίκου ερμηνεύει την αδερφή της ηρωίδας, μια γυναίκα σημαδεμένη από την απώλεια, που αναζητά νόημα μέσα από την χριστιανική πίστη. Προβάλλεται σήμερα και την επόμενη Δευτέρα στο θερινό «Στέλλα» στην Αθήνα και μετά ταξιδεύει Θεσσαλονίκη, Πάτρα και σε άλλες πόλεις. Σήμερα, μετά την προβολή θα γίνει συζήτηση με τους συντελεστές και στις 25/05 θ’ ακολουθήσει συζήτηση με τους Ιωσήφ Βαρδάκη, σκηνοθέτη, Εύη Καλογηροπούλου, σκηνοθέτιδα και Ελεωνόρα Ορφανίδου, δημοσιογράφο.
Συνομιλήσαμε με τον ίδιο τον σκηνοθέτη, που είχαμε συναντήσει και στην προηγούμενη ταινία του, τα «Καλάβρυτα 1943». Τότε, η δουλειά του είχε ένα έντονο ιστορικό βάρος. Εδώ το βάρος είναι καθημερινό, σχεδόν αθόρυβο, καθώς αφορά στο πόσο ελεύθερη είναι τελικά μια γυναίκα να αποφασίσει για το σώμα της όταν γύρω της υπάρχουν οικογένεια, θρησκεία, ηλικία, ενοχές και κοινωνικές προσδοκίες: «Η προηγούμενη ταινία είχε περισσότερες τεχνικές δυσκολίες, αλλά υπήρχαν περισσότερα χρήματα οπότε όλα έμοιαζαν πιο εφικτά. Και στις δύο ταινίες είχα πραγματικά εξαιρετικούς συνεργάτες, απλώς στο «Μη Γελάτε» δεν είχαμε λεφτά» μας λέει ο σκηνοθέτης. «Το ιστορικό βάρος στα «Καλάβρυτα 1943» ήταν τεράστιο. Τώρα όμως μιλάμε για κάτι που αφορά καθημερινά τις γυναίκες σήμερα. Και εγώ είμαι άντρας. Αυτό από μόνο του φέρει βάρος και ευθύνη. Αν η Μαρία ήταν άντρας, δεν θα υπήρχε αυτή η ταινία. Γιατί όσο κι αν ένας άντρας μπορεί να έχει αγωνίες γύρω από την πατρότητα ή τη ζωή του, δεν κουβαλάει πάνω στο σώμα του το ίδιο κοινωνικό βάρος.
»Δεν είναι τυχαίο πως το ραδιοφωνικό μας σποτ ξεκινάει με μια ερώτηση της Μαρίας: “Πόσο ελεύθεροι είμαστε όταν όλοι ξέρουν το σωστό, εκτός από εσένα;”. Πιστεύω ότι τελικά το πόσο ελεύθερη είναι μια γυναίκα εξαρτάται όχι μόνο από το πού ζει, αλλά και από το οικογενειακό, κοινωνικό της περιβάλλον. Οπως είδαμε και μέσα από ένα πρόσφατο δημοσίευμα σχετικά με τις αμβλώσεις στα δημόσια νοσοκομεία, ακόμα κι όταν υπάρχει το νομικό πλαίσιο, δεν είναι πάντα τόσο εύκολο για μια γυναίκα να πάρει τις δικές της αποφάσεις. Πολλές φορές ακόμα και οι γιατροί προσπαθούν να την επηρεάσουν μια γυναίκα σχετικά με το τι μπορεί να κάνει με το σώμα της. Βέβαια, τα πράγματα έχουν αλλάξει σε σχέση με το παρελθόν, αλλά όχι όσο θα έπρεπε. Το “τι θα πει ο κόσμος” ακόμα ισχύει, για παράδειγμα. Ισως δεν κρύβουμε πια την εφημερίδα που διαβάζουμε, ίσως δεν υπάρχουν πολιτικές διώξεις, αλλά ακόμα φοβόμαστε “να δώσουμε δικαιώματα” ή να μην μας “κακοχαρακτηρίσουν”. Οπότε κατευθείαν οι προσωπικές αποφάσεις γίνονται δημόσιες, οπότε και πολιτικές με έναν τρόπο. Κάποιες φορές όμως, έτσι αλλάζει ο κόσμος. Και αυτό γίνεται πάντα με κόστος. Αλλά ένα θα λέω πάντα: οι άνθρωποι πρέπει να είναι ελεύθεροι να επιλέγουν τι θέλουν να κάνουν με τον εαυτό τους και να μην τους κρίνουμε γι’ αυτό» καταλήγει.
